środa, 6 grudnia 2017

Chleb na zakwasie









Przepis na zakwas chlebowy znajdziecie TUTAJ. Teraz najwyższa pora na chleb. Taki swojski, własny z ulubionymi dodatkami. Oczywiście można bez ale ja przerobiłam tyle różnych dodatków (żurawina, śliwki suszone, morele, daktyle, słonecznik , pestki dyni, płatki zbożowe..... ), a ostatecznie najbardziej lubię dodatek chia, babki płesznik i słonecznika. To jest mój number one!



Przy pieczeniu chleba doszłam do takiej wprawy, że już nic nie ważę i nie odmierzam tylko wszystko dodaję "na oko". Dobrze jest też sobie ustalić rytm pieczenia taki jaki nam pasuje. Ja najczęściej pierwszą część robię późno wieczorem, zostawiam na noc i kiedy idę później do pracy, rano wszystko mieszam i za jakieś 3 godziny piekę. Ale zdarza mi się również, że rano nie zdążę i dopiero po przyjściu z pracy mieszam drugą część, odstawiam i po kilku godzinach piekę.



Tu muszę dodać, że jeśli chleb jest z samej mąki żytniej rośnie wolno i czasem trzeba czekać kilka godzin (nawet 5-6) Jeśli dodaję mąkę graham wystarczą 2 godziny do wyrośnięcia. Zdarza się więc, że zaczyn do wyrośnięcia robię rano a dopiero po przyjściu z pracy resztę. Nie jest to wcale kłopotliwe bowiem wystarczy jedna miska i łyżka lub warzecha i oczywiście forma keksowa, w której chleb pieczemy.





Chleb na zakwasie - część pierwsza: forma 12x21(góra na dole węższa) wysokość 8 cm




Składniki:
  • około 3/4 szklanki mąki żytniej z pełnego przemiału
  • około 1/2 szklanki zakwasu
  • szklanka wody
*wymieszaj wszystkie składniki, przykryj ściereczką i odstaw na około 12 godzin



Część druga:

Składniki:
  • wyrośnięty zaczyn z części pierwszej
  • 1 i 1/2 szklanki  (o pojemności 250 ml) mąki żytniej z pełnego przemiału
  • 3/4 szklanki ulubionych dodatków ( u mnie słonecznik, chia, babka płesznik)
  • łyżeczka soli himalajskiej
  • około 1 szklanki wody


Jak to zrobić?

- wymieszaj łyżką wszystkie składniki, powinny mieć konsystencję ciasta
- w zależności od wilgotności mąki wszystko regulujesz wodą
- formę keksową wysmaruj masłem i wysyp mąką
- włóż ciasto do formy, nakryj ściereczką i pozostaw do wyrośnięcia na około 4 godziny
- wyrośnięte ciasto delikatnie spryskaj rozpylaczem z wodą (nie musi być) i włóż do nagrzanego do 200 stopni piekarnika na 15 min., zmniejsz temperaturę do 170 stopni i piecz chleb około 35-40 min.
- po upieczeniu ponownie spryskaj chleb wodą w rozpylaczu (nie musi być), wyjmij z formy i pozostaw na desce lub kratce do wystudzenia











Podzielę się z wami jeszcze jednym moim sposobem. Zdarza mi się że potrzebuję chleb na już to  wtedy ratuję się drożdżami. Jest też to przepis dla niecierpliwych, którzy już chcą spróbować własnego chleba.

Co wtedy należy zrobić? Otóż wystarczy do około 300 g mąki żytniej z pełnego przemiału dodać około 1/2 szklanki zakwasu, łyżeczkę soli himalajskiej, ulubione ziarna lub dodatki, natomiast do około szklanki letniej wody (może być nieco więcej wody,to zależy od mąki) dodać szczyptę cukru i 1/2 łyżeczki drożdży, dobrze wymieszać aby drożdże się rozpuściły, następnie należy wymieszać wszystkie składniki.
Całość włożyć do formy i wystarczy odczekać 1/5-2 godz. Po tym czasie ciasto powinno pięknie wyrosnąć i podwoić swoją objętość, wystarczy więc go włożyć do pieca i upiec.



niedziela, 3 grudnia 2017

Cytrynowe muffiny








Uniwersalne ciasto na babeczki czy jak tam wolicie muffiny. Posmak cytryny dodaje wykwintności i sprawia, że ciasto jest wyjątkowe.  Takie muffiny doskonale sprawdzą się na imprezie zarówno dorosłych jak i dzieci. Mogą również zagościć  na świątecznym stole. 



Cytrynowe muffiny

Składniki:

  • 100 g masła
  • 1/2 szklanki drobnego cukru
  • 2 jajka
  • 1 i 1/2 szklanki mąki
  • 1 i 1/2 łyżeczki proszku do pieczenia
  • 1/2 szklanki jogurtu lub maślanki
  • skórka utarta z 1 jednej bio cytryny
  • 3 łyżki soku z cytryny







Jak zrobić babeczki?

- utrzyj masło i cukier na puszystą masę, pod koniec ucieranie dodawaj jajka

- przesiej suche składniki
- dodawaj do masy na przemian suche składniki z mokrymi
- dodaj skórkę z cytryny, wymieszaj
- napełnij papilotki do 3/4
- włóż ciasto do nagrzanego do 180 stopni piekarnika na 18-20 min.
- po wystudzeniu możesz udekorować

Moja propozycja:
- rozpuść czekoladę w kąpieli wodnej i dodaj 1/3 łyżeczki oleju kokosowego
- maczaj górę babeczek i pozostaw do zastygnięcia














sobota, 2 grudnia 2017

Zakwas na chleb na zakwasie






Dzisiaj byłam na Śląskim Festiwali Nauki jako prelegentka. To wielkie wyzwanie bo zawsze jest nieco improwizacji. Wprawdzie było bardzo interdyscyplinarnie ale w trakcie wspomniałam również ( to nie było zamierzone, czysta improwizacja) o chlebie na zakwasie własnej roboty. Oprócz wielu widzów uczestnikami było dwóch młodych chłopców. Bystrych i inteligentnych, zaciekawionych i chętnych do dyskusji. Taka młodzież zawsze raduje moje serce i odbudowuje wiarę w ludzi. Obiecałam im przepis na zakwas i chleb na zakwasie i ten post jest w szczególności dla nich. 
Rozpocznijcie od zakwasu a w następnym poście będzie przepis na chleb :)



Zakwas na chleb na zakwasie

Kiedy byłam dzieckiem moją ulubioną kanapką był chleb posmarowany masłem. Byłam niejadkiem i wszelkie wędliny budziły mój opór. Tolerowany był jeszcze ser i pomidor.  Tu muszę dodać, że chleb był z małej lokalnej piekarni, z dobrej mąki i bez żadnych ulepszaczy i chemii. A dzisiaj? Pewnie od jedzenia chleba dostałabym pryszczy lub jakieś wysypki. To nie żart. Łatwiej jest zrobić zakwas na chleb niż znaleźć dobrą piekarnię z dobrym chlebem.

Zakwas na chleb to naprawdę nic skomplikowanego a potem już pozostaje tylko przyjemność pieczenia chleba co jest proste jak przysłowiowy drut. Chleb na zakwasie regularnie piekę od dwóch lat i właściwie inne pieczywo dla mnie nie istnieje poza… od czasu do czasu piekę tzw. chleb zmieniający życie. Muszę jednak przyznać, że coraz rzadziej bowiem do mojego chleba na zakwasie dodaję bardzo zdrowe ziarna i jest super.

Zatem jak zrobić ów magiczny zakwas? Są przepisy które każą go robić wręcz z aptekarską dokładnością co do wagi i godziny. Ja mam swój sprawdzony sposób 1:1 i uważam, że jest rewelacyjny.

Nie pozostaje ci zatem nic innego jak zrobić razem ze mną zakwas, a potem upiec chleb. 

Do dzieła!

Musisz się zaopatrzyć w mąkę żytnią z pełnego przemiału lub tzw.  żurkową, szklane naczynie (może być słoik)  gazę lub ściereczkę  i wodę. Nie musisz nic ważyć tylko myśleć o proporcjach 1:1 Wystarczy pięć dni i po tym czasie możesz upiec swój pierwszy chleb!






Pierwszy dzień:

Do czystego słoika szklanego dodaj ½ szklanki mąki żytniej i ½ szklanki letniej wody. Wszystko dobrze wymieszaj, przykryj ściereczką, najlepiej kawałkiem gazy i nałóż gumkę aby żadna muszka nie dostała się do zakwasu. Postaw słoik w ciepłym miejscu, najlepiej obok pieca.






Drugi dzień:

Musisz zacząć zakwas dokarmiać dlatego wymieszaj go czystą łyżką a jeszcze lepiej drewnianą szpatułką lub warzechą. Dodaj 2-3 kopiaste łyżki mąki i tyle samo letniej wody, wymieszaj. Tworzący się zakwas powinien  mieć konsystencję kwaśnej śmietany. Odstaw zakwas w ciepłe miejsce (oczywiście nakryty).

Trzeci dzień:

Powtórz czynność z drugiego dnia

Czwarty dzień:

Powtórz czynność z drugiego dnia

Piąty dzień:

Powtórz czynność z drugiego dnia






Pewnie zauważyłaś, że każdego dnia w słoiku jest coraz więcej bąbelków i robi się lekko kwaśny zapach. Tak właśnie ma być.

W szóstym dniu z tego właśnie zakwasu upieczesz chleb i będziesz z siebie dumny/a! Bliscy będą zachwyceni.

Tutaj zaraz dodam, że część zakwasu dodasz do pieczenia chleba a resztę która pozostanie dokarm 2-3 łyżkami mąki żytniej, dodaj tyle samo wody, wymieszaj zostaw na drugi dzień a następnego dnia włóż do lodówki. Wyjmiesz zakwas kiedy będziesz piec następny bochen chleba.

To cała filozofia. Muszę dodać, że jeśli zapomnisz dokarmiać zakwas on najzwyczajniej w świecie się zepsuje. Wtedy nic ci nie pomoże tylko wyrzucić zawartość (och jak nie lubię marnować jedzenia), słoik dobrze umyć , osuszyć i zabrać się za następny zakwas.


Powodzenia, to jest proste i bardzo zdrowe. Uwolnisz się od polepszaczy, ulepszaczy a twoja flora bakteryjna będzie się stabilizować!







Z takiego zakwasu możesz upiec taki zdrowy, pyszny chleb, który jest niekończącą się inspiracją, bowiem możesz do niego dodawać ziarna i ziarenka oraz inne ulubione dodatki. 
To naprawdę jest bardzo proste, wystarczy tylko dosypywać codziennie mąkę, dodać wodę i wymieszać. Taki zakwas przechowujemy w lodówce - bowiem się zepsuje w ciepłej temperaturze - i wyjmujemy do kolejnego pieczenia chleba.

Przepis na chleb na zakwasie w następnym poście. A, i jeszcze będzie ci potrzebna forma keksowa.

Pieczecie chleb na zakwasie?



czwartek, 2 listopada 2017

Zupa z cukinii






Cukinia to jedno z moich ulubionych warzyw. Jest bardzo wdzięcznym produktem w kuchni, którym można się wyżywić przez prawie całe lato. Poza tym jest piękna i różnorodna od kształtów, wielkości po barwę. Wyśmienicie nadaje się do zup, placków, lecza czy nawet ciast. Tym razem będzie u mnie zupa z cukinii z cukiniowym chipsem. Lubię się bawić kuchennym designem bo wtedy jest piękniej.


Zupa z cukinii

Składniki:
  • 1 cukinia średniej wielkości
  • 1 mała cebula biała
  • 1 mała cebula czerwona
  • 2 ząbki czosnku
  • 2 łyżeczki kurkumy
  • spora wiązka świeżych ziół (lubczyk, koper, szałwia hiszpańska, tymianek)
  • liść laurowy
  • kilka ziaren ziela angielskiego
  • łyżka oliwy
  • 2 - 3 łyżki śmietany lub jogurtu
  • sól i pieprz do smaku

Jak zrobić zupę?
- pokrój cukinię, cebulę i czosnek i krótko zeszklij na oliwie
- dodaj wodę i przyprawy, gotuj na wolnym ogniu około 20-25 min.
- wyjmij liść laurowy i ziele, wszystko zmiksuj i krótko zagotuj
- dodaj śmietanę, dopraw solą i pieprzem
- możesz podawać z chipsem cukiniowym i grzanką - obiad gotowy


Moja rada:
- zioła mogą być sezonowe (dowolne) lub suszone
- zostaw kawałek cukinii i zrób z niech kilka chipsów: wystarczy olej wymieszać z ziołami, solą, dodać pokrojoną w cienkie plastry cukinię, wymieszać, rozłożyć plastry na pergaminie i piec w temp. 180 stopni 10-12 min. w piekarniku)










środa, 25 października 2017

Warzywna zupa z kaszą jaglaną








W zupach można zmieścić cały bukiet zdrowia. Można nawet przemycić nielubiane warzywa szczególnie jeśli chodzi o dzieci. Zupy to podstawa w zdrowym żywieniu a poza tym to idealne dania jeśli się pracuje. Taki ciepły posiłek zaspokoi pierwszy głód a potem spokojnie można zająć się częścią bardziej wykwintną. Nie twierdzę wcale, że zupy nie należą do wykwintnych dań. Można je przyrządzać i smakowo i wizualnie tak, żeby zaspokoić nawet królewskie doznania. Przed jednym tylko przestrzegam: zup jak i innych dań również nie podgrzewamy/odgrzewamy w mikrofalówce, która niszczy wszystkie wartościowe składniki.

Pamiętam kiedy dawno temu był prawdziwy szał na mikrofalówki mnie ta moda ominęła. Nigdy nie chciałam jej mieć i jakoś intuicyjnie wyczuwałam, że coś jest nie tak. Moje koleżanki zachwalały mi jak to idealnie odgrzewają dania i zostawiają do odgrzania dzieciom. Nie byłam przekonana do takiej formy serwowania posiłków i całe szczęście bo nieco później pojawiły się opnie poparte badaniami naukowymi, że to wcale nie takie cudo ale ma mnóstwo skutków ubocznych i innych minusów.

Wracając do zup muszę wspomnieć, że mistrzynią w tym zakresie była moja babcia. Potrafiła przygotować pyszną zupę z przysłowiowego "gwoździa" czyli z tego co było w spiżarni i na grządce obok domu. Były to najczęściej zupy warzywne bez śmietany ale z delikatną zasmażką z masła, co wydaje się sensowne bowiem niektóre witaminy do uaktywnienia potrzebują nieco tłuszczu.
Tu jeszcze muszę dodać, że w czasach mojego dzieciństwa zupy typu krem nie były popularne. Dobrze, że wkroczyły do kuchni bo świetnie się sprawdzają, dają większy zakres możliwości i kuchnia nabiera nowego wymiaru a my stajemy się wręcz perfekcyjne.

W tym przepisie chciałam wam pokazać jak z jednego przepisu bazowego można zrobić różne wersje tak aby w kuchni nie było nudno a my mogłybyśmy więcej czasu poświęcić na to co nas inspiruje. 

Warto przygotować zupę na 2-3 dni i żeby nie było nudno zmieniać dodatki. Kasza jaglana jest doskonała bowiem jest zdrowa i sycąca. W drugiej wersji możesz część zupy zmiksować i masz pyszną zupę krem. Jeśli do zupy krem dodasz warzywny chips będzie elegancko. Bądź kreatorką!


Zupa warzywna

Składniki:

  • 2-3 marchewki
  • 1 seler
  • 2-3 ząbki czosnku
  • 1 cebula
  • łyżka oliwy
  • łyżeczka kminu rzymskiego
  • 2 - 3 liście laurowe
  • kilka ziaren ziela angielskiego
  • kilka ziaren jałowca
  • spora wiązka ziół (najlepiej świeży lubczyk zwany magi, koper, szałwia, parę listków mięty)
  • sól i pieprz do smaku

Jak zrobić zupę?

- obrane warzywa, pokrój w słupki, plastry lub tak jak lubisz
- do garnka dodaj oliwę i pokrojone warzywa, całość delikatnie podduś, 1-2 min.
- do warzyw dodaj gorącą wodę i pozostałe składniki
- gotuj na małym ogniu aż warzywa będą miękkie
- wyjmij z zupy wiązkę ziół
- dopraw solą i pieprzem oraz na koniec dodaj delikatną zasmażkę



Jak zrobić zasmażkę?
-  zasmażka: płaska łyżeczka masła, płaska łyżeczka mąki (aby zrobić zasmażkę należy w rondelku rozpuścić masło, odstawić z ognia, dodać mąkę, dobrze wymieszać i dodać do gotującej się zupy, rondelek, w którym była robiona zasmażka należy zdeglasować i dodać do zupy

*dodatki do zupy: ugotowana kasza jaglana, posiekana natka pietruszki

















Widzicie, że mam dla kogo gotować warzywne zupy. Na tym zdjęciu to jeszcze nie jest całe moje szczęście. Brakuje tutaj Poli, mojej najmłodszej wnusi. Tak więc widzicie, że moje szczęście powiększyło się do szczęśliwej liczby 7.


środa, 11 października 2017

Odwrócone ciasto z owocami i mąką z pełnego przemiału








Odwrócone ciasto z owocami to zdrowsza wersja tradycyjnego ciasta odwróconego. Cukier został zastąpiony ksylitolem i miodem a mąka pszenna mąką pszenną z pełnego przemiału. Nie wiedziałam czy wyjdzie ale wyszło!



Składniki na ciasto:
  • 200 g mąki pszennej z pełnego przemiału
  • 50 g mąki ziemniaczanej 
  • łyżeczka proszku do pieczenia 
  • łyżeczka sody oczyszczonej
  • 150 ml mleka 
  • 100 g masła
  • 50 g ksylitolu
  • 2 jajka

Jak zrobić ciasto?
- utrzyj ksylitol z masłem dodaj jaja i dobrze wymieszaj
- połącz suche składniki i dodaj do masy, wymieszaj


Składniki na "karmel":
  • 2 kopiaste łyżki miodu lub 4 płaskie
  • 2 łyżki soku z cytryny
  • płaska łyżka masła

Jak zrobić karmel?
- rozpuść miód i  kiedy będzie się gotował dodaj sok z cytryny i masło, wymieszaj
- wylej karmel do formy i ułóż owoce
- ja miałam 2 małe jabłka pokrojone w plastry, 2 małe morele i kilka borówek amerykańskich

Ciasto cd.
- na ułożone owoce wylej ciasto i włóż wszystko do nagrzanego do 170 stopni piekarnika na 30 - 35  min.
- wyjmij z piekarnika, odczekaj około 10 min i odwróć ciasto na paterę